Wat weten we al over de F/A-XX, het nieuwe gevechtsvliegtuig van de Amerikaanse marine?

• Het F/A-XX-concept van Northrop Grumman maakt gebruik van een staartloos ontwerp om de stealtheigenschappen te maximaliseren.
• Inklapbare vleugels bieden een oplossing voor de logistieke uitdaging van krappe vliegdekschepen.
• Autonome drones zullen worden geïntegreerd met de jager om de gevechtskracht te vergroten.

Recent promotiemateriaal van Northrop Grumman, waaronder een video en digitale weergaven uit april 2026, biedt een mogelijke visie op de F/A-XX. Dat vliegtuig zal in de toekomst gebruikt worden door de Amerikaanse marine op vliegdekschepen.

Hoewel het bedrijf niet heeft bevestigd of deze beelden exact overeenkomen met hun officiële voorstel, benadrukt het ontwerp de moeilijke balans tussen stealtheisen en de fysieke beperkingen van operaties vanaf vliegdekschepen.

Staartloos ontwerp

Een kenmerkend aspect van het concept is de staartloze architectuur. Door verticale stabilisatoren weg te laten en de vleugels in de romp te laten overvloeien, minimaliseert het vliegtuig zijn radarsignatuur – een veelgebruikte strategie om de stealth-eigenschappen te verbeteren. Bovendien zijn de motorinlaten hoog op het casco geplaatst, waarschijnlijk om de motor en de inlaatcomponenten aan het oog vanaf de grond te onttrekken, hoewel de exacte prestaties op het gebied van infrarood en radar nog niet zijn bewezen.

Voor sommigen doen de brede neus en het gestroomlijnde profiel denken aan het YF-23-prototype, hoewel dit eerder een stilistische gelijkenis lijkt te zijn dan een bevestiging van gedeelde technische specificaties.

Beperkingen van vliegdekschepen overwinnen

Opereren vanaf een schip brengt unieke logistieke uitdagingen met zich mee, aangezien gevechtsvliegtuigen moeten passen in krappe hangars en op drukke vliegdekken. Het concept van Northrop pakt dit aan met inklapbare vleugels, waardoor het vliegtuig minimale ruimte inneemt wanneer het niet vliegt. Hoewel illustraties het vliegtuig weergeven dat is voorbereid voor katapultlanceringen, zijn deze afbeeldingen conceptueel en bieden ze geen technische verificatie van het landingsgestel of de lanceermechanismen.

Bovendien is het, aangezien officiële afmetingen en laadvermogens niet zijn bekendgemaakt, onduidelijk hoe het ontwerp de behoeften aan brandstof en bewapening in evenwicht brengt met de afmetingsbeperkingen van een vliegdekschip.

Drones

De F/A-XX is bedoeld als opvolger van de EA-18G Growler en de F/A-18E/F Super Hornet. Het biedt de vloot superieure snelheid, sensortechnologie en operationeel bereik. Een belangrijk onderdeel van deze strategie is de integratie van het gevechtsvliegtuig met autonome drones om de elektronische oorlogsvoering en de gevechtskracht te versterken.

Hoewel deze doelstellingen wijzen op de noodzaak van een groter bereik, zijn beweringen dat dit specifieke ontwerp meer dan 1.850 kilometer kan vliegen zonder bij te tanken nog niet geverifieerd. Evenzo betekent het vermogen om met drones te coördineren niet dat het vliegtuig onbemand is of uitgerust is met specifieke ‘smart skin’-sensorarrays.

Northrop Grumman of Boeing

Uiteindelijk vertegenwoordigt de visie van Northrop Grumman één mogelijke weg voor de toekomstige luchtvloot van de marine. Aangezien Boeing echter ook meedingt naar het ontwikkelingscontract, kan het uiteindelijke vliegtuig aanzienlijk afwijken van dit concept. Totdat de marine officieel een winnaar selecteert en technische details bekendmaakt, dienen deze weergaven als een gefundeerde inschatting in plaats van een definitief ontwerp. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!