توافق ترامپ و پوتین بر سر «عرضه فوری گازوئیل» به بازار جهانی؛ زلنسکی: این هدیه به پوتین است

دونالد ترامپ رئیس‌ جمهور آمریکا روز جمعه ۱۷ مهرماه ۱۴۰۵ با ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهور روسیه به توافقی رسید که بر اساس آن روسیه گازوئیل بیشتری را «فوری» وارد بازار جهانی خواهد کرد. این تصمیم با واکنش تند ولودیمیر زلنسکی رئیس جمهور اوکراین روبرو شده است؛ او می‌گوید که این توافق «هدیه به پوتین» و عاملی برای طولانی‌تر شدن جنگ است.

ترامپ گفت که روسیه ابتدا ۳۰۰ هزار تن گازوئیل عرضه خواهد کرد، سپس ۵۰۰ هزار تن در ماه نوامبر و پس از آن یک میلیون تن دیگر. او در شبکه «تروث سوشال» نوشت که قیمت گازوئیل برای آمریکایی‌ها و همچنین در بازار جهانی «سریع و به میزان بی‌سابقه‌ای» کاهش خواهد یافت.

پوتین نیز گفت که کشورش آماده است نفت و فرآورده‌های نفتی را به آمریکا و بازارهای جهانی عرضه کند.

وزارت دارایی آمریکا پس از اعلام این توافق، مجوز موقت برای ورود گازوئیل روسیه به بازار صادر کرد. این اقدام بخشی از تلاش دولت ترامپ برای کاهش قیمت سوخت در آمریکاست.

در واکنش به این اقدام، رئیس‌ جمهوری اوکراین در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «هدیه دادن به پوتین نه صلح به ارمغان می‌آورد و نه هیچ منفعتی برای جهان متمدن خواهد داشت.»

Вдячний делегації Конгресу Америки – Роджеру Вікеру, Кевіну Крамеру, Марку Вісі та Дену Креншоу – за те, що сьогодні поруч з нашими людьми під час фактично безперервних російських атак. Росія не отримує того, що хотіла на полі бою, і намагається компенсувати це ескалацією.… pic.twitter.com/HKqaZvmdtt

— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) October 9, 2026

او در ادامه تاکید کرد: «اجازه دادن به روسیه برای فروش فرآورده‌های نفتی، درواقع سرمایه‌گذاری در جنگی است که باید به آن پایان داد، نه اینکه به طولانی‌تر شدن آن دامن زد. آنچه ضرورت دارد، تنش‌زدایی واقعی و متقابل در روابط با روسیه است.»

البته این توافق ابهامات زیادی دارد از جمله اینکه کاخ سفید هنوز روشن نکرده هزینه خرید گازوئیل روسیه را چه طرفی پرداخت خواهد کرد و محموله‌های پیش‌بینی‌شده در این توافق از چه زمانی در دسترس بازار قرار خواهند گرفت.

همچنین مشخص نیست آیا محموله‌های بیشتری که قرار است ماه آینده عرضه شوند، پیش از انتخابات میاندوره‌ای سوم نوامبر آمریکا به مقصد خواهند رسید یا نه.

اعلام توافق تازه ترامپ با پوتین در حالی صورت می‌گیرد که رئیس‌جمهوری آمریکا یک ماه پیش، مجموعه‌ای از تحریم‌های گسترده علیه روسیه را امضا کرد؛ تحریم‌هایی که بخش انرژی این کشور و دیگر صنایعی را هدف قرار داده که به تأمین منابع مالی جنگ روسیه علیه اوکراین کمک می‌کنند.

این تغییر سیاست، پرسش‌هایی را درباره آینده سیاست تحریمی آمریکا در قبال روسیه ایجاد کرده است.

ترامپ در اظهارات خود درباره توافق تازه با روسیه، هیچ اشاره‌ای به تحریم‌های این کشور یا جنگ روسیه علیه اوکراین نکرد و فقط بر ضرورت کاهش قیمت انرژی برای شهروندان آمریکایی تأکید نمود. او گفت: «کاهش قیمت‌ها برای آمریکایی‌ها، به‌ ویژه کشاورزان، دامداران و رانندگان کامیون پرتلاش کشورمان، مهم‌ترین اولویت من است.» به نظر می‌رسد این اقدام که در زمانی کوتاه پیش از انتخابات میاندوره‌ای نوامبر صورت می‌گیرد، بیشتر یک اقدام تاکتیکی برای جلب آرای شهروندان ایالات متحده باشد. به ویژه آنکه ساز و کار اجرای این توافق مبهم است.

در همین حال، سه سناتور سرشناس دموکرات، چاک شومر رهبر دموکرات‌ها در سنا، جین شاهین دموکرات ارشد کمیته روابط خارجی سنا و الیزابت وارن دموکرات ارشد کمیته بانکداری سنا در بیانیه‌ای مشترک توافق ترامپ با روسیه را خیانت به اوکراین، متحدان اروپایی و امنیت ملی آمریکا توصیف کردند.