30 procent van de 15-jarigen kan niet goed lezen

PISA is een internationale test voor leerlingen van 15 jaar over de hele wereld. Elke drie jaar meten onderzoekers hoe goed scholieren kunnen lezen, rekenen en problemen oplossen.

Leerlingen uit verschillende landen en regio’s maken ongeveer dezelfde testen. Zo kunnen onderzoekers het niveau van verschillende landen met elkaar vergelijken.

De leerlingen van Vlaamse scholen haalden ooit hele goede punten. Zij hoorden bij de groep met de beste resultaten ter wereld. Maar de resultaten worden al meer dan tien jaar slechter.

Dertig procent van de Vlaamse leerlingen haalt het 'basisniveau' niet meer voor lezen. Het basisniveau is het minimum dat een leerling volgens de onderzoekers zou moeten kunnen. Als leerlingen dat niet halen, dan kunnen ze de belangrijkste informatie niet uit een eenvoudige tekst halen.

Ook wiskunde vinden leerlingen steeds moeilijker. Ongeveer één op de vier leerlingen haalt het basisniveau niet.

Vlaamse leerlingen doen het nog steeds best goed. Ze staan bij de beste twintig landen. Maar de snelle daling van de resultaten is opvallend.

De resultaten van de PISA-test zijn belangrijk, want het gaat niet alleen over school. Het gaat over de dingen die jongeren na school moeten kunnen in de samenleving. Lezen en rekenen zijn voor iedereen heel belangrijk.

'Leerlingen lezen minder lange teksten'

Hoe komt het dat de resultaten zo snel slechter werden? Volgens onderzoekers komt het omdat jongeren steeds minder lange teksten lezen. Daarom vinden ze ook de vragen over rekenen moeilijker. Want dat zijn vaak vragen met een klein verhaaltje. Daarvoor moet je goed zijn in lezen.

Jongeren lezen vandaag veel korte berichten en teksten online, zeggen onderzoekers. Ze bekijken ook veel video's. Daardoor lezen ze minder vaak een lange tekst van begin tot einde. Dat is niet alleen een probleem van het onderwijs. Het is een probleem van de hele samenleving.

De Vlaamse minister van Onderwijs, Zuhal Demir (N-Va), wil de resultaten verder onderzoeken. Maar ze zegt dat ze niet meteen iets kan veranderen. Misschien zal ze het onderwijs aanpassen. Maar het duurt vaak tien jaar voordat een verandering effect heeft.

Franstalig onderwijs

De resultaten hierboven gaan over het Vlaamse onderwijs. In Brussel zijn er scholen met Nederlandstalig en Franstalig onderwijs. Daarom kijken we ook naar het Franstalige onderwijs.

Ook daar zijn de resultaten iets minder goed dan vroeger. Maar de resultaten zijn meer gelijk gebleven. En er is ook goed nieuws: de verschillen tussen leerlingen zijn kleiner geworden. Leerlingen die school moeilijk vinden, halen betere resultaten.

We schrijven het nieuws in makkelijke taal. Voor dit project werken we met het Huis van het Nederlands. Meer informatie over het project Eenvoudig Nederlands vind je hier. De bronnen voor dit artikel vind je hier.