"Najpilniej strzeżone dokumenty" w sprawie WTC. CIA je odtajniła

• Odtajnione przez CIA dokumenty wskazują, że przed 11 września 2001 roku agencja otrzymywała informacje o planach ataku Al-Kaidy na USA, w tym z potencjalnym użyciem samolotów.

• CIA ujawniła 71 dokumentów przekazywanych prezydentom USA od lutego 1998 do września 2001 roku, które pokazują, że zarówno Bill Clinton, jak i George W. Bush byli informowani o zagrożeniu.

• Przed atakiem informacje wywiadu na temat Al-Kaidy były nieprecyzyjne i rozproszone, a niemal wszystkie ostrzeżenia miały niejasny charakter - tłumaczy agencja.

CIA odtajniła łącznie 71 dokumentów, z czego 69 nie było wcześniej znanych. Akta trafiały na biurka prezydentów USA Billa Clintona i George'a W. Busha w okresie między lutym 1998 r. i wrześniem 2001 roku.

Jak zaznacza "The New York Times" tego typu opracowania dla prezydentów (President's Daily Brief, PDB) należą do najpilniej strzeżonych dokumentów i zwykle odtajnia się je dopiero po ok. 40 latach, żeby nie narazić źródeł ani nie wywołać napięć z sojusznikami.

Bin Laden chciał uderzyć "na ich własnej ziemi". CIA znała taki scenariusz już w 1998 roku

Większość ujawnionych PDB nie odkrywa przełomowych informacji. Potwierdza jednak, że zarówno Clinton, jak i Bush byli wielokrotnie informowani o zagrożeniu ze strony Al-Kaidy i potencjalnych atakach. Danych było sporo, choć nie były one szczegółowe.

- 25 lat temu zamachy z 11 września zadały cios naszemu narodowi, ale nas nie złamały. Pokolenia oficerów CIA poświęciły swoje kariery, by wymierzyć sprawiedliwość za naszych poległych Amerykanów i zapewnić, że Al-Kaida już nigdy nie wyrządzi krzywdy naszemu krajowi - oświadczył dyrektor CIA John Ratcliffe.

Jednym z najciekawszych dokumentów jest raport z września 1998 r., w którym przytacza się ocenę informatora amerykańskiego wywiadu o tym, że "ta sama grupa, która odpowiada za zamachy w Afryce (ambasady USA w Kenii i Tanzanii - red.), może wlecieć samolotem wypełnionym materiałami wybuchowymi w amerykańskie miasto".

To samo źródło przekazało, że Osama bin Laden pod koniec sierpnia mówił, że jego "preferowaną opcją" jest uderzenie w USA "na ich własnej ziemi, w Waszyngtonie". Jednocześnie CIA zastrzegła, że wywiad "nie dostarcza rozstrzygających informacji" o zamiarach bin Ladena.

CIA o kulisach zamachów z 11 września. Bin Laden miał zapowiadać "wielkie szkody"

W zestawie dokumentów jest też raport sytuacyjny przesłany do Białego Domu o godz. 4 rano 12 września 2001 r. CIA pisała w nim, że ekstremiści w Afganistanie wiedzieli o zbliżających się atakach, a bin Laden kilka tygodni wcześniej pokłócił się z przywódcą talibów mułłą Omarem. Miał go ostrzegać, że nie może odwołać będącej w toku operacji, dodając, że "wyrządzą USA wielkie szkody".

Według raportu jeden z Arabów w Kandaharze nazwał zamachy wynikiem "dwóch lat planowania" i "początkiem gniewu". Agencja oceniała, że celem mogły być również Kapitol i Biały Dom. Raport odnotowywał też, że w nocy zebrała się Rada Północnoatlantycka NATO, by wyrazić solidarność z USA.

W zbiorze znalazł się też już wcześniej znany raport, odtajniony pod presją komisji ds. zamachu, zatytułowany "Bin Laden zdeterminowany, by uderzyć w USA".

W analizie z 3 sierpnia 1999 r., przygotowanej na prośbę wysokich rangą urzędników administracji Clintona, CIA rozważała, czy zbierane informacje nie są celową dezinformacją. "Różnorodność celów wymienianych w raportach, w połączeniu z dużą liczbą osób powiązanych z bin Ladenem zgłaszających się z własnej inicjatywy, sugeruje celowe wprowadzanie nas w błąd" - pisali analitycy.

Al-Kaida była na radarze CIA. Podejrzana aktywność tuż przed 11 września

Raport z 24 lipca 2001 r. informował, że "po raz drugi w ciągu dwóch tygodni oczekiwana, bliska w czasie operacja terrorystyczna sponsorowana przez bin Ladena została odłożona, ale przygotowania do innych ataków w najbliższym czasie mogą nadal trwać". Wspominał też o podejrzanej aktywności osób, które miesiąc wcześniej otrzymały zaszyfrowaną wiadomość.

Ostatni opublikowany raport sprzed zamachów pochodzi z 28 sierpnia 2001 r. Podtrzymywał on, że Al-Kaida pozostaje zagrożeniem, ale nie wspominał o atakach na terytorium USA ani użyciu samolotów. Jako możliwe metody wymieniał zabójstwa, uprowadzenia, użycie rakiet, moździerzy i innej broni dalekiego zasięgu oraz "prymitywne ataki chemiczne lub biologiczne".

Podczas briefingu przed publikacją dokumentów analitycy CIA przyznali amerykańskim dziennikarzom, że przed 11 września terroryzm nie był priorytetem wywiadu, a informacje o Al-Kaidzie były wyrywkowe. Wysoka rangą analityczka ds. zwalczania terroryzmu oceniła, że pozyskiwanie informacji od osobowych źródeł wywiadowczych było "nienajlepsze". Agencja odbierała sygnały, że Al-Kaida chce zaatakować Amerykę, ale te ginęły w natłoku innych informacji, a niemal wszystkie ostrzeżenia były mgliste.

11 września 2001 r. 19 członków Al-Kaidy porwało cztery samoloty pasażerskie. Dwa uderzyły w wieże World Trade Center w Nowym Jorku, trzeci w Pentagon pod Waszyngtonem, a czwarty rozbił się w Pensylwanii po próbie odzyskania kontroli nad maszyną przez pasażerów. W najbardziej śmiercionośnym zamachu terrorystycznym w historii USA zginęło 2996 osób, a tysiące zostały ranne.

Po zamachach NATO po raz pierwszy uruchomiło art. 5 Paktu Północnoatlantyckiego.