Rosja chce pójść znacznie dalej. Kreml z żądaniami nie tylko wobec Ukrainy

• Rosja przedstawiła w Abu Zabi żądania obejmujące wycofanie sił NATO z państw bałtyckich oraz wyjście Finlandii z Sojuszu.

• Moskwa domaga się statusu państwa niezaangażowanego dla Ukrainy oraz zdemilitaryzowania kluczowych portów w Odessie i Mikołajowie.

• Kreml zaproponował przekształcenie Mołdawii w republikę federalną, co miałoby umożliwić Naddniestrzu i Gagauzji ewentualne referendum niepodległościowe.

Jak podał w piątek dziennik "Bild", podczas rozmów w Abu Zabi o zakończeniu wojny Rosji przeciwko Ukrainie Moskwa przedstawiła swój pomysł na "nowy ład bezpieczeństwa w Europie".

Zdaniem niemieckiej gazety propozycja Kremla zakłada m.in. wycofanie się sił NATO w Estonii, na Łotwie i Litwie oraz wyjście z Sojuszu Finlandii, która wstąpiła do niego w 2023 roku.

"Oburzające". Szef fińskiego MSZ o propozycji Rosji

Na te doniesienia zareagował fiński minister obrony Antti Hakkanen. - Takie sprawy w żadnym wypadku nie podlegają negocjacjom. Rosja o tym wie. Samo proponowanie czegoś takiego jest po prostu oburzające - powiedział fińskim mediom, w tym publicznemu nadawcy Yle.

Jak dodał, Rosja ma nadzieję, że państwa NATO same nałożą na siebie ograniczenia, które będą służyć interesom Moskwy, a ostatnio nabrała odwagi na tyle, by sprawdzić, jak dalece Europa i Stany Zjednoczone są skłonne dostosować się do jej oczekiwań.

- Im łagodniej Zachód podchodzi do rosyjskich dążeń militarnych, tym dalej Rosja posuwa się w swoich testach. Rosja testuje tak daleko, jak pozwala jej na to łagodność Zachodu - podkreślił szef resortu obrony.

Hakkanen przyznał, że nie ma wielkich oczekiwań w związku z rozmowami w Abu Zabi. Jego zdaniem Rosja nie podchodzi do negocjacji poważnie, lecz dąży do rozszerzenia swoich żądań dotyczących zmian w europejskich porozumieniach bezpieczeństwa i ograniczenia NATO.

Nie tylko Ukraina. Plan Rosji dotyczy Finlandii, państw bałtyckich i Mołdawii

Wśród swoich przedstawionych warunków "Bild" wymienił także przejęcie całego Donbasu, w tym części obwodów donieckiego i ługańskiego, które obecnie znajdują się pod kontrolą Kijowa. Ponadto Ukraina miałaby przyjąć status państwa niezaangażowanego i zrzec się planów przystąpienia do NATO, przy czym opcja członkostwa w Unii Europejskiej pozostałaby otwarta.

Z kolei porty w Odessie i Mikołajowie zostałyby zdemilitaryzowane, aby Ukraina nie mogła wykorzystywać ich jako baz morskich. Rosyjski plan zawiera również zapisy dotyczące swobody żeglugi na Morzu Czarnym i Bałtyckim.

Według "Bilda" żądania Moskwy dotyczą także Mołdawii. Rosja zaproponowała przekształcenie tego kraju w republikę federalną, złożoną z Mołdawii, jej autonomicznego regionu Gagauzja oraz kontrolowanego de facto przez Rosję, separatystycznego regionu Naddniestrze.

W przypadku przystąpienia Mołdawii do UE Naddniestrze i Gagauzja miałyby prawo do przeprowadzenia referendum w sprawie niepodległości. W zamian - jak podał "Bild" - strona rosyjska zaoferowała:

• wycofanie broni jądrowej z Białorusi,

• rezygnację z rozmieszczania tam rakiet średniego zasięgu

• oraz gotowość do wycofania swoich wojsk z Naddniestrza.

Rosja poparła USA. Chce rozwiązania kwestii bezpieczeństwa w Europie

Niemiecki dziennik podkreślił, że jest to jedna z kilku propozycji omawianych obecnie w nieformalnych negocjacjach. Równolegle działa bowiem kilka grup pośredników, które często ze sobą rywalizują, toteż nie jasne, które propozycje cieszą się poparciem przywódcy Rosji Władimira Putina.

W czwartek doradca Putina ds. polityki zagranicznej Jurij Uszakow oświadczył, że Kreml ma nadzieję, iż Europa poprze rozmowy na temat stworzenia nowej architektury bezpieczeństwa europejskiego. Uszakow wypowiedział się po spotkaniu Putina z wysłannikami prezydenta USA Donalda Trumpa - Steve'em Witkoffem i Jaredem Kushnerem - którzy przylecieli do Moskwy po dwudniowych negocjacjach w Abu Zabi w formacie Ukraina-USA-Rosja.

Uszakow powiedział, że Putin poparł amerykańską propozycję rozwiązania kwestii bezpieczeństwa Rosji i Ukrainy poprzez stworzenie systemu bezpieczeństwa europejskiego i przypomniał, że Kreml przedstawił już taką propozycję w 2021 r.

Eksperci ds. bezpieczeństwa od dawna alarmują, że Rosja usiłuje powiązać rozmowy w sprawie zakończenia jej wojny przeciwko Ukrainie z szerszymi zmianami w europejskiej architekturze bezpieczeństwa. W tym celu wraca do postulatów zgłaszanych przed agresją na Ukrainę.

W grudniu 2021 roku Rosja wezwała NATO, by zagwarantowało, że nie będzie się już rozszerzać, domagała się też, by USA nie rozmieszczały wojsk w regionach, w których Moskwa mogłaby uznać je za zagrożenie. Moskwa żądała też wycofania sił sojuszników i innej infrastruktury NATO z państw, które przystąpiły do Sojuszu po 1997 r.

Jak informował wcześniej "The Washington Post", kraje Europy nie zamierzają negocjować z Rosją przyszłej architektury bezpieczeństwa kontynentalnego, dopóki nie dojdzie do zawieszenia broni w Ukrainie.