آمریکا، ارمنستان و آذربایجان اجرای پروژه «مسیر ترامپ» را آغاز کردند

آمریکا، ارمنستان و جمهوری آذربایجان از تشکیل کارگروهی مشترک برای اجرای پروژه «مسیر ترامپ برای صلح و رفاه بین‌المللی» خبر دادند؛ طرحی که قرار است جمهوری آذربایجان را از طریق خاک ارمنستان به نخجوان متصل کند و جمهوری اسلامی از مخالفان سرسخت آن است.

بر اساس بیانیه مشترک سه کشور، نخستین نشست این کارگروه روز جمعه ۱۵ آبان۱۴۰۵، با حضور «برندن هانراهان»، دستیار وزیر خارجه آمریکا در امور اروپا و اوراسیا، «النور ممدوف»، معاون وزیر خارجه جمهوری آذربایجان و «واهان کوستانیان»، معاون وزیر خارجه ارمنستان، برگزار شد.

در این نشست، موضوعات مربوط به حمل‌ونقل کالا و انتقال برق از مسیر مورد نظر بررسی شد. تشکیل این کارگروه، گامی تازه برای پیشبرد پروژه‌ای است که با حمایت دولت دونالد ترامپ در دستور کار قرار گرفته است.

پروژه «مسیر ترامپ» که با نام اختصاری «تریپ» (TRIPP) شناخته می‌شود، قرار است از جنوب ارمنستان عبور کند و ارتباط زمینی جمهوری آذربایجان با منطقه خودمختار نخجوان را فراهم سازد؛ مسیری که پیش‌تر در مناقشات منطقه‌ای از آن با عنوان «دالان زنگزور» یاد می‌شد.

این مسیر همچنین می‌تواند به شبکه ترانزیتی «کریدور میانی» متصل شود؛ شبکه‌ای که از چین و آسیای مرکزی، از طریق دریای خزر و قفقاز جنوبی به اروپا امتداد دارد.

بر اساس طرح اعلام‌شده، توسعه زیرساخت‌های این پروژه با مشارکت یک شرکت آمریکایی انجام خواهد شد و علاوه بر جابه‌جایی کالا، انتقال برق و گاز نیز برای آن در نظر گرفته شده است.

جمهوری اسلامی از آغاز مطرح شدن طرح اتصال جمهوری آذربایجان به نخجوان از طریق جنوب ارمنستان، با ایجاد کریدوری که به تغییر مرزها یا کاهش نقش ترانزیتی ایران منجر شود، مخالفت کرده است.

مقام‌های جمهوری اسلامی بارها هشدار داده‌اند که تغییر مرزهای شناخته‌شده در قفقاز جنوبی را نمی‌پذیرند. تهران همچنین نگران است که ایجاد این مسیر، جایگاه ایران در ترانزیت میان جمهوری آذربایجان و نخجوان را تضعیف کند و حضور آمریکا را در نزدیکی مرزهای شمال‌غربی ایران افزایش دهد.

در تازه‌ترین موضع‌گیری، «علی‌اکبر ولایتی»، مشاور رهبر جمهوری اسلامی در امور بین‌الملل، از آنچه همراهی «نیکول پاشینیان»، نخست‌وزیر ارمنستان، با آمریکا خوانده، انتقاد کرده و این رویکرد را «بی‌حاصل، حساب‌نشده و مایه سرافکندگی ملت ارمنستان» توصیف کرده است.

با وجود مخالفت تهران، تشکیل کارگروه سه‌جانبه نشان می‌دهد که آمریکا، ارمنستان و جمهوری آذربایجان وارد مرحله هماهنگی اجرایی این پروژه شده‌اند؛ طرحی که در صورت تکمیل، می‌تواند مسیرهای ترانزیتی و موازنه نفوذ قدرت‌های منطقه‌ای در قفقاز جنوبی را تحت تاثیر قرار دهد.