Rusland wilde met de Amur een nieuwe generatie onderzeeërs bouwen, maar het project draaide uit op een mislukking

• Rusland ontwierp de onderzeeër van de Amur-klasse met een enkelrompstructuur om de onopvallendheid en automatisering te maximaliseren.
• Geavanceerde raketsystemen en AIP-opties maakten van het vaartuig een krachtig aanvalswapen.
• Westerse sancties en technische storingen zorgden er uiteindelijk voor dat het hele programma mislukte.

In 1996 introduceerde Rusland de onderzeeër van de Amur-klasse om zijn positie op de wereldwijde wapenmarkt te behouden, met als doel de verouderde maar populaire Kilo-klasse te vervangen. De Amur, ontwikkeld door het Rubin-bureau in Sint-Petersburg en gebaseerd op de Lada-klasse (Project 677), is op de markt gebracht in zes verschillende waterverplaatsingen, variërend van 550 tot 1850 ton. Deze variatie was bedoeld om potentiële internationale klanten een vaartuig te bieden dat was afgestemd op hun specifieke maritieme behoeften.

Innovatief ontwerp

In afwijking van de traditionele Russische dubbelwandige ontwerpen maakte de Amur gebruik van een enkelwandige constructie. Deze verandering verlaagde de productiekosten en het totale gewicht, terwijl de wendbaarheid van het vaartuig werd verbeterd en de akoestische signatuur werd verminderd, waardoor het moeilijker te detecteren was door sonar. Het ontwerp maakte ook de toepassing mogelijk van geavanceerde rubber-polymeercoatings om geluid verder te dempen.

Intern maakte de onderzeeër gebruik van een hoge mate van automatisering en door AI aangestuurde gevechtssystemen. Zo kon de bemanning worden teruggebracht tot 18 tot 35 personen. Deze efficiëntie maakte interne ruimte vrij voor extra machines en brandstof. Daardoor was de totale actieradius van het schip vergroot.

Raketten

Een belangrijk verkoopargument was de integratie van een verticaal lanceersysteem met 10 cellen, waardoor de onderzeeër onder water Kalibr-PL- of supersonische BrahMos-raketten kon afvuren. Hierdoor veranderde het vaartuig van een defensief kustmiddel in een krachtig offensief wapen dat in staat was om verre doelen te raken met snelheden van Mach 3.

Bovendien bood Rusland de keuze tussen standaard diesel-elektrische aandrijving en een geavanceerd luchtonafhankelijk aandrijfsysteem (AIP) op basis van waterstofbrandstofcellen. Daarmee konden de onderwateroperaties worden verlengd van 15 dagen tot maar liefst 60.

Technische storingen en andere tegenslagen

Hoewel de prijs aanzienlijk lager lag dan die van Duitse concurrenten en het programma belangstelling wekte bij landen als India, werd het een mislukking. Technische hindernissen en internationale sancties legden de ontwikkeling van het AIP-systeem lam.

De eerste prototypes faalden, waardoor een terugkeer naar diesel-elektrische aandrijving noodzakelijk was. Deze beperking ondermijnde de offensieve capaciteiten van het vaartuig, aangezien een onderzeeër die regelmatig naar de oppervlakte moet komen om de batterijen op te laden, zeer kwetsbaar is na het lanceren van een raketaanval.

Ineenstorting van het programma

Het project liep uiteindelijk vast, waarbij één Amur-1650-romp jarenlang onafgewerkt in Sint-Petersburg bleef liggen. De mislukking van het programma is toegeschreven aan een combinatie van westerse sancties – die de toegang blokkeerden tot essentiële microchips die nodig waren voor de geautomatiseerde systemen van de onderzeeër – en de financiële druk als gevolg van het conflict in Oekraïne.

Naarmate de Russische invloed in de sector van de exportonderzeeërs verdween, herwon de Verenigde Staten een rol op de markt, wat tot uiting kwam in de verkoop van onderzeeërs van de Los Angeles-klasse aan Australië. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!