Netanyahu zet geheime dienst in na betwiste verkiezingsuitslag

• Netanyahu heeft moeite om een parlementaire meerderheid te behalen na de nationale verkiezingen die in een patstelling zijn geëindigd.
• Beschuldigingen van verkiezingsfraude vormen een bedreiging voor de democratische stabiliteit van Israël.
• Door Arabische partijen geleide fracties hebben nu de doorslaggevende rol bij de regeringsvorming.

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu staat voor grote uitdagingen om aan de macht te blijven na nationale verkiezingen die het Israëlische parlement zonder duidelijke meerderheid hebben achtergelaten. Hoewel zijn Likud-partij met 27 zetels als grootste partij uit de bus kwam, behaalde zijn bredere religieus-nationalistische alliantie slechts 53 van de 120 beschikbare zetels. Daarentegen leidt zijn belangrijkste tegenstander, Gadi Eisenkot, een coalitie van vier door joden geleide partijen met 48 zetels. Het politieke landschap is verder verschoven door een historische prestatie van partijen die de Arabische minderheid vertegenwoordigen. Zij behaalden 19 zetels, waardoor zij een cruciale rol spelen bij de vorming van een mogelijke regering.

Strijd om de coalitievorming

Ondanks het ontbreken van een duidelijke winnaar is het aan de Israëlische president Isaac Herzog om een kandidaat aan te wijzen die een coalitie moet vormen. Uit recente raadplegingen bleek dat 67 parlementsleden Eisenkot steunden, tegenover 46 voor Netanyahu. Herzog heeft echter opgemerkt dat diepe verdeeldheid en wederzijdse veto’s tussen verschillende facties de beslissing bemoeilijken. Een definitieve benoeming wordt deze zondag verwacht. Daarna heeft de gekozen kandidaat maximaal 42 dagen de tijd om een regering te vormen. Tot die tijd blijft Netanyahu aan het hoofd staan van een interim-regering.

Beschuldigingen van verkiezingsfraude

Te midden van deze onzekerheid zijn Netanyahu en zijn aanhangers een campagne gestart om de verkiezingsuitslag in twijfel te trekken. Dat blijkt uit een analyse die woensdag verscheen op Ynet, één van de grootste nieuwswebsites van Israël. Onder het voorwendsel dat de verkiezing “gestolen” zou zijn, heeft de premier de inlichtingendienst Shin Bet ingezet om beschuldigingen van buitenlandse inmenging en verkiezingsfraude te onderzoeken. Hij richt zich daarbij specifiek op door Arabieren geleide partijen. David Zini, het hoofd van Shin Bet, heeft geprobeerd politieke leiders te ondervragen zonder juridische bijstand, ondanks dat de Centrale Verkiezingscommissie de integriteit van de stemming heeft bevestigd. Critici en analisten hebben deze tactieken omschreven als iets wat doet denken aan autoritaire regimes, waarbij sommigen waarschuwen dat de retoriek tot burgerlijke onrust zou kunnen leiden, vergelijkbaar met de rellen in het Capitool op 6 januari in de Verenigde Staten.

Democratische integriteit onder vuur

De retoriek van de bondgenoten van Netanyahu is bijzonder hard geweest. Minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben-Gvir en voorzitter van de Knesset Amir Ohana beweren dat de uitslag is beïnvloed door financiering van extremistische islamisten. Ze hebben dan ook opgeroepen tot de onmiddellijke arrestatie van oppositieleiders. Deze beschuldigingen worden weerlegd door Noam Sohlberg, rechter bij het Hooggerechtshof. Hij benadrukte dat het ondermijnen van het vertrouwen van het publiek in het democratische proces een ernstig gevaar vormt voor de vreedzame machtsoverdracht. Terwijl Netanyahu de hoge opkomst van de Arabische minderheid probeert af te schilderen als een veiligheidsdreiging, hebben gerechtelijke autoriteiten de kiezersdeelname geprezen als een positief democratisch resultaat. (ev)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!