Drugsgeweld Sint-Gillis: 'Politici, doe jullie werk'

Honderdvijftig schietpartijen en tweeëntwintig explosies in een jaar tijd. De cijfers die de Brusselse procureur op tafel legde, liegen er niet om: het drugsgeweld in Brussel blijft groeien. Dat is zichtbaar in Sint-Gillis, waar bendes elkaars grondgebied betwisten, onder meer door kalasjnikovs af te vuren voor een vol terras.

De situatie is er zo urgent dat burgers er afgelopen weekend de straat op trokken. Ze deden dat niet alleen omdat ze het geweld in hun wijk beu zijn. Ze hebben vooral het gevoel dat de bevoegde politici hun werk niet doen. Als dealers bezit kunnen nemen van de openbare ruimte en drugsbazen moorden kunnen bestellen uit de gevangenis, dan faalt de politiek. Als jongeren – met of zonder papieren – drugsdealen als enig perspectief zien, evenzeer. Ook als crackgebruikers op straat aan hun lot worden overgelaten, mag de burger naar zijn beleidsmakers kijken.

Iedereen die zich een beetje in het thema drugsgeweld verdiepte, beseft dat je het gevecht ertegen op verschillende fronten moet voeren: voldoende manschappen voor politie en gerecht is er slechts één van. De persconferentie van procureur Julien Moinil illustreerde nog maar eens dat de federale regering steken laat vallen: zowel het Brusselse gerecht als de federale gerechtelijke politie in Brussel blijven onderbemand, alle alarmsignalen ten spijt. Nochtans zijn dat de mensen die de onderzoeken ten gronde kunnen voeren, die verder reiken dan dealers oppakken die even later weer vrijkomen.

“Ik zal een beetje in herhaling vallen”, zei de procureur. Eigenlijk is het een onthutsende vaststelling, dat de topman van het Brusselse parket een jaar na zijn nadrukkelijke vraag om meer middelen nog altijd moet vaststellen dat die er amper zijn. Nochtans is de Brusselse drugsproblematiek een kwestie die het hele land aanbelangt. Omdat mensen uit heel België hier komen werken. En omdat de trafiek en alles wat daarrond hangt zich lang niet tot Brussel zullen beperken als we laten betijen, om maar een paar redenen te noemen.

Zelfs wanneer politie en gerecht alle gewenste manschappen krijgen, zal dat het drugsgeweld niet stoppen. Dat is een inzicht waar ook politie en magistratuur intussen van doordrongen zijn. De hele drugsdynamiek werpt zo een fundamentele vraag op: hoe kunnen we onze jongeren een legaal en duurzaam perspectief bieden? Die vraag moeten we ook durven te stellen voor nieuwkomers en mensen zonder papieren, die een dankbare rekruteringsvijver voor bendes vormen. Ofwel bied je die snel een echt perspectief in België, ofwel bouw je een vlot terugkeerbeleid uit. Mensen tien keer oppakken en enkel in theorie het land uitzetten, is gewoon cynisch.

Veel van de oplossingen voor drugsgeweld zijn bekend. Toch lijken onze overheden te dralen bij de uitvoering. Waarom? Een van de antwoorden ligt misschien wel vervat in één foto: die van de gewestelijke veiligheidsraad van woensdag. Daar schoven naast zes korpschefs en federale ministers ook tal van burgemeesters, een hoge vertegenwoordiger, een minister-president en de procureur aan. Binnenkort komt daar nog een Brusselse drugscommissaris bij. Allemaal bevoegd, maar niemand echt verantwoordelijk. Misschien kan de aanstaande fusie van de politiezones een aanleiding zijn om die lange tafel in te korten en wat strakker op te stellen, in plaats van steeds weer nieuwe functies en structuren bij te creëren. Of zoals een koepel van bewonersverenigingen het eerder deze week samenvatte: politici, doe jullie werk.